İstanbul’daki bir torna atölyesi sahibi geçen yıl 11 ton karışık demir-çelik talaşını “demir hurdası” olarak 8,5 TL/kg fiyatla sattı. Daha sonra sınıflandırma yapıldığında bu partinin 2,3 tonunun 304 kalite paslanmaz, 1,1 tonunun ise alaşımlı takım çeliği olduğu anlaşıldı. Doğru sınıflandırma yapsaydı aynı parti için ek 245.000 TL alabilirdi. Hurda demir piyasasında “demir hepsi aynı” yanılgısı en pahalı hatadır.
Bu rehberde DKP’den paslanmaza, dökme demirden alaşımlı çeliğe kadar İstanbul’da 2026 itibarıyla alım yapılan tüm demir-çelik hurda cinslerini tek tek inceliyoruz. Genel piyasa görünümü için 2026 İstanbul hurda fiyatları rehberini, kg bazlı tartım protokolleri için bakır hurda fiyatlandırma yazımızı okuyun.
Hurda Demir Sınıflandırmasının Temeli: Karbon Oranı
Demir, Çelik, Dökme Demir Ayrımı
Türk Standartları Enstitüsü ve TS EN 10020 standardı, demir-karbon alaşımlarını karbon yüzdesine göre üç ana sınıfa ayırır:
- Saf/yumuşak demir — karbon ≤ %0,02. Pratikte hurda piyasasında nadir görülür.
- Çelik — karbon %0,02-2,0. DKP, paslanmaz, alaşımlı tüm çelik türleri bu sınıftadır.
- Dökme demir — karbon > %2,0. Eski radyatör, kazan, motor bloku, tezgah gövdesi.
Bu temel ayrım, hurda alıcısının ilk değerlendirmesidir. Demir-çelik fabrikaları ark ocağında karbon dengesini tutturmak zorunda olduğundan yüksek karbonlu hurdayı düşük fiyatlı kabul eder.
Manyetik Test: İlk Filtre
Mıknatıs çekiyorsa demir bazlı (karbon, alaşımlı), çekmiyorsa östenitik paslanmaz (304, 316) muhtemeldir. Ancak 410, 430 gibi ferritik paslanmazlar manyetiktir; bu yüzden mıknatıs tek başına yeterli değildir. Profesyonel alıcılar XRF (X-Işını Floresan) spektrometresi kullanır.
DKP Hurda: İstanbul’un En Yaygın Çelik Hurdası
DKP Nedir?
DKP (Derin Kaynaklı Pres) düşük karbonlu soğuk haddelenmiş çelik saçtır. Beyaz eşya, otomotiv kaporta, mobilya aksamı, depo rafı, asansör kovası, klima kaseti gibi yerlerden çıkar. Türkiye’nin hurda demir tüketiminin %55-62’sini DKP/sıcak haddelenmiş karbon çelik oluşturur.
DKP Fiyat Belirleyicileri
DKP fiyatları İskenderun, Karabük, Ereğli ve Diler gibi büyük demir-çelik fabrikalarının haftalık alım listesi üzerinden şekillenir. 2026 Mayıs ortalaması:
| DKP Sınıfı | Kalınlık | Fiyat (TL/kg) |
|---|---|---|
| Ekstra (≥4 mm, temiz, parçalı) | 4-12 mm | 16,50-18,80 |
| 1A (2-4 mm, hafif yağlı kabul) | 2-4 mm | 14,80-16,40 |
| 1B (1-2 mm, mobilya/beyaz eşya) | 1-2 mm | 12,90-14,60 |
| Karışık ince saç (≤1 mm) | ≤1 mm | 10,20-12,10 |
| Konserve kutu/teneke (kalaylı) | 0,2-0,4 mm | 5,80-7,40 |
Kalınlık arttıkça eritme verimi yükseldiği için fiyat tırmanır. Bu yüzden büyük parçaları kesip ufak parçayla karıştırmamak değer kaybını önler.
DKP’de Kontaminasyon Cezaları
Yağ kontaminasyonu (%3+ kütle): -1,2 TL/kg. Plastik/lastik karışım: -2,5 TL/kg. Beton kalıntısı: ret veya 5,0 TL/kg. Bina yıkım sürecinde çıkan demir hurdada beton/sıva temizliği yapılması fiyatı %18-25 artırır.
Paslanmaz Çelik Hurdası: Yüksek Değerli Niş
304 ve 316 Kalite
304 kalite (%18 krom + %8 nikel) gıda, mutfak, kimya endüstrisinde yaygındır. 316 kalite ek olarak %2 molibden içerir ve deniz/kimya korozyonuna dayanıklıdır. 2026 İstanbul fiyatları:
| Kalite | Tipik Kaynak | Fiyat (TL/kg) |
|---|---|---|
| 304 (temiz parça) | Endüstriyel mutfak, paneller | 78-92 |
| 304 (talaş) | CNC tornalama atığı | 58-72 |
| 316 (boru-tank) | Kimya tesisi, ilaç fabrikası | 102-128 |
| 316 (talaş) | Hassas işleme atığı | 78-94 |
| 430 (ferritik) | Beyaz eşya iç paneli | 32-44 |
Sınıflandırma Hataları Pahalıdır
304 ve 430 arasındaki fiyat farkı 2,5 kat’a yakındır. Sadece manyetiklik testiyle ayrım yetersizdir; profesyonel alıcı XRF analizi yapar. Tartım öncesi XRF raporu talep etmek hakkınızdır.
Dökme Demir (Pik) Hurda
Tipik Kaynaklar
Eski döküm kazan, kalorifer radyatörü, motor bloku, sanayi tezgah gövdesi, vana gövdesi, manhole kapağı. Karbon içeriği %2-4 arasıdır, kırılgan yapıdadır.
2026 Fiyat Aralığı
| Tip | Fiyat (TL/kg) |
|---|---|
| Temiz pik (kırık radyatör, motor bloku) | 9,50-11,80 |
| Karışık döküm (sıva/yağ kalıntılı) | 7,20-9,00 |
| Sfero döküm (sünek dökme demir) | 11,40-13,20 |
Sfero, sıradan pikten daha kalitelidir ve döküm tesislerinde aranır.
Alaşımlı Çelik Hurdası
Takım Çeliği, Yay Çeliği, Hız Çeliği
Otomotiv yan sanayi, kalıp imalat, takım üretimi sektörlerinden çıkar. HSS (Yüksek Hız Çeliği), W-serisi karbon takım, DIN 1.2379 soğuk iş kalıbı gibi spesifik markalar belge ile satıldığında %40-70 daha yüksek fiyat alır.
| Sınıf | Fiyat (TL/kg) |
|---|---|
| Yay çeliği (51CrV4, 60Si7) | 24-32 |
| Karbon takım çeliği | 38-52 |
| HSS (M2, M35, M42) | 142-188 |
| Soğuk iş kalıp çeliği | 64-82 |
HSS hurdası tungsten, vanadyum, molibden içerdiği için adeta “demir hurda kılığında stratejik metal” sayılır.
Karışık Demir-Çelik Talaş
Torna, freze, taşlama atığı talaş, yağlıdır ve sınıflandırması zor olduğundan iskontolu işlem görür. Briket pres uygulanırsa hacim %85 küçülür, hem nakliye hem de eritme verimi artar.
| Talaş Tipi | Ham Fiyat | Briketli Fiyat |
|---|---|---|
| DKP talaş | 8,40-10,20 | 11,80-13,40 |
| 304 paslanmaz talaş | 58-72 | 68-82 |
| Pirinç talaş | 134-152 | 148-166 |
Mevsimsel Fiyat Döngüsü
İnşaat Sezonu Etkisi
İstanbul’da Mart-Kasım arası inşaat aktivitesi nedeniyle demir-çelik fabrikalarının hammadde talebi yükselir. Eylül-Kasım arası zirve dönemdir; fiyatlar yıllık ortalamanın %8-15 üzerine çıkar.
Bakım Sezonu Düşüşü
Aralık-Şubat arası fabrikalar yıllık bakımlarını yapar, üretim azalır, hurda alımı yavaşlar. Bu dönemde 1 ton üzeri partilerde 1,5-2,8 TL/kg iskontoya razı olmak gerekebilir.
LME Endeksiyle Etkileşim
Hurda demir fiyatı LME bakır kadar uluslararası endekse bağlı değildir; daha çok İskenderun-Karabük spot fiyatı ve uzakdoğu ham cevher üzerinden kurulur. Çin’in bahar dönemi inşaat hareketi (Mart-Mayıs) Türkiye fiyatlarına 4-6 hafta sonra yansır.
En Yüksek Fiyatı Almak için 6 Strateji
- Sınıflandırma yapın: DKP, paslanmaz, alaşım, dökme demir, talaş ayrı toplansın.
- Boyut optimizasyonu: 1 metre üzeri parçaları 30-50 cm’e kesip “ekstra” sınıfa kaydırın.
- Briket pres: Talaş için %30-45 ek değer.
- XRF raporu: Paslanmaz ve alaşımlı için belge alın.
- Mevsimsel timing: Mümkünse Eylül-Kasım arası satın.
- Lisanslı alıcı: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın e-Atık portalında lisanslı firmaları doğrulayın.
Bölgesel hurda alımı için Beylikdüzü hurda alım hizmetimize, Bağcılar ilçemize veya Esenyurt ilçesindeki operasyonlarımıza göz atın. Bağcılar galvaniz tesisi geri dönüşüm projemizde çeşitli demir-çelik sınıflandırma örneklerini görebilirsiniz. Toplu hurda alımı için hurda alımı hizmetimiz detaylı bilgi içerir.
SSS: Hurda Demir Cinsleri Hakkında
Hurda demir ile çelik hurda aynı şey mi?
Hayır. Demir hurdası karbon oranı %2 üzeri pik/dökme parçalar için kullanılır. Çelik hurdası %0,02-2 arası karbon içeren DKP, alaşımlı veya paslanmaz parçalardır.
DKP hurda fiyatı neye göre belirlenir?
İskenderun ve Karabük entegre demir-çelik fabrikalarının haftalık alım listeleri referanstır. Kalınlık, yağ kontaminasyonu, parça boyu ve teslim noktası kg fiyatını ±15 TL etkiler.
Paslanmaz çelik hurdasının değeri neden bu kadar yüksek?
Krom (%18) ve nikel (%8-10) içeriği nedeniyle 304 kalite paslanmaz hurdası karbon çelikten 6-9 kat daha pahalıdır. Manyetik test ve XRF analizöriyle sınıflandırılır.
Dökme demir hurda nereden çıkar, fiyat aralığı nedir?
Eski radyatör, motor bloku, kazan parçaları, sanayi tezgah gövdesi tipik kaynaklardır. 2026 itibarıyla 9-12 TL/kg bandında işlem görür.
Mevsimsel olarak hurda demir fiyatı ne zaman yükselir?
Eylül-Kasım arası inşaat sezonu zirvesinde fiyatlar %8-15 yükselir. Aralık-Şubat arası fabrika bakım sezonunda talep düşer; satış için ilkbahar uygundur.
Hurda demirde minimum tonaj şartı var mı?
Adresten alım için genelde 500 kg üst eşik aranır. Kurumsal alıcılar 5 ton altı partiyi kantara getirme şartıyla kabul eder.
Yağlı talaş hurdası nasıl fiyatlandırılır?
Yağ oranına göre %15-30 iskonto uygulanır. Talaş presi (briket) yapıldığında brüt fiyat üzerinden işlem görür; preslenmemiş talaş 8-11 TL/kg bandındadır.
